Sức Khỏe

Bác sĩ chia sẻ về gây tê và gây mê khi phẫu thuật

Theo BS CKII Lưu Kinh Khương, gây mê là giảm đau trên diện hẹp, còn gây mê làm bệnh nhân ngủ khi thuốc tác dụng lên não.

Theo bác sĩ Lưu Kinh Khương, Trưởng khoa Gây mê – Hồi sức, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM, gây mê là phương pháp gây mê, đưa thuốc mê qua đường tĩnh mạch hoặc đường hô hấp. Thuốc tác động lên thần kinh trung ương khiến người bệnh mất cảm giác toàn thân, thông qua cảm ứng ngủ gây mất ý thức có kiểm soát. Thuốc gây mê được sử dụng phổ biến trong các cuộc đại phẫu.

Có nhiều cách để gây mê cho bệnh nhân. Trong đó, gây mê qua mặt nạ (mask) là việc đưa thuốc mê qua đường tĩnh mạch hoặc đường hô hấp của bệnh nhân. Thuốc tác động lên não lúc này bác sĩ gây mê sẽ kiểm soát hơi thở của bệnh nhân bằng mặt nạ. Gây mê tĩnh mạch là một phương pháp tiêm vào tĩnh mạch, có thể được tiêm ngắt quãng hoặc liên tục vào tĩnh mạch thông qua một ống tiêm điện. Bệnh nhân tự thở hoặc được hỗ trợ thở mặt nạ với ôxy hoặc thở nội khí quản và có kiểm soát bằng máy thở.

Gây mê cũng được thực hiện qua ống nội khí quản, sử dụng ống nội khí quản đặt qua miệng hoặc mũi vào khí quản của bệnh nhân. Thuốc mê dùng qua đường hô hấp hoặc tiêm tĩnh mạch.

Cuối cùng là gây mê cân bằng, được sử dụng phổ biến hiện nay. Bác sĩ sẽ đặt nội khí quản để kiểm soát nhịp thở, kết hợp nhiều loại thuốc như an thần, gây mê tĩnh mạch, hô hấp, giảm đau, giãn cơ… để đạt được độ mê thích hợp cho ca phẫu thuật. Với phương pháp này, mang lại nhiều lợi ích cho người bệnh nhờ tác dụng hiệp đồng của các thuốc trên với liều thấp nhất nhưng hiệu quả cao nhất, tránh quá liều thuốc và giảm tác dụng phụ khi dùng liều cao của một loại thuốc. thuốc đơn.

BS CKII Lưu Kinh Khương (theo dõi Monitor) thực hiện gây mê trong một ca phẫu thuật.  Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh.

BS CKII Lưu Kinh Khương (theo dõi Monitor) tiến hành gây mê trong một ca phẫu thuật. Ảnh: Bệnh viện đa khoa Tâm Anh.

Trong khi đó, gây mê là phương pháp gây tê sử dụng thuốc gây tê tại chỗ để ức chế tạm thời sự dẫn truyền xung thần kinh nhằm làm mất cảm giác đau nhưng không làm mất ý thức. Người được gây mê vẫn tỉnh táo, có thể nghe và nói chuyện với bác sĩ. Thuốc tê dùng trong các trường hợp tiểu phẫu, phẫu thuật tứ chi, dùng cho người không gây mê được, giúp giảm đau sau phẫu thuật…

Phương pháp gây tê có gây tê tại chỗ, áp dụng cho các vùng phẫu thuật nhỏ như vết thương nông, nhỏ, ngoài da, vết thương ở da đầu, vết thương ở ngón tay, ngón chân… Phương pháp gây tê ngoài màng cứng là tiêm thuốc tê vào khoang ngoài màng cứng để làm tê các rễ thần kinh. . Tùy thuộc vào vị trí phẫu thuật, có thể gây mê vùng ngực, thắt lưng hoặc xương cùng. Với phương pháp gây tê tủy sống, bác sĩ sẽ tiêm thuốc tê vào khoang dưới nhện, thuốc sẽ hòa tan với dịch não tủy và gây tê tủy sống thắt lưng và các rễ thần kinh.

Khi nào nên chọn gây mê, gây mê

Theo dõi TS Lưu Kinh Khương, thông thường bác sĩ sẽ tư vấn cho bệnh nhân phương pháp gây mê phù hợp, căn cứ vào tình trạng hiện tại của bệnh nhân; tiền sử bệnh và các bệnh đi kèm; dị ứng, hen suyễn, nghiện rượu, hút thuốc lá… Bác sĩ cũng dựa vào tiền sử vô cảm như có biến chứng do thuốc mê; kết quả khám lâm sàng, cận lâm sàng; bản chất của cuộc phẫu thuật như loại bỏ nhiều hay ít nội tạng; các vị trí phẫu thuật như đầu, cổ, ngực, bụng, các chi… Ngoài ra, loại phẫu thuật cũng phải được xem xét như mổ lấy thai, phẫu thuật tạo hình hoặc cắt bỏ khối u; Dự kiến ​​thời gian phẫu thuật; mổ nội soi hoặc mổ hở; Người bệnh ở tư thế nằm ngửa, nằm sấp hoặc nằm ngửa.

Trong một số trường hợp, thay vì gây mê, bác sĩ phải gây mê an toàn cho trẻ nếu trẻ bất hợp tác; Gây mê cho người lớn quá căng thẳng, lo sợ, phẫu thuật kéo dài, các vị trí phẫu thuật cần kiểm soát tốt nhịp thở như vùng đầu, mặt, cổ, lồng ngực… hoặc trong một số phẫu thuật cần giãn cơ và hỗ trợ hô hấp.

Quy trình thực hiện gây mê, gây mê

Trong gây mê, với các tiểu phẫu như nhổ răng khôn, tẩy nốt ruồi, mụn cóc, khâu lại tứ chi… thì quá trình gây mê không cần chuẩn bị nhiều. Riêng đối với thủ thuật gây tê ngoài màng cứng hoặc tủy sống, phải chuẩn bị kỹ lưỡng.

Cụ thể, bệnh nhân được thăm khám trước khi phẫu thuật, bác sĩ sẽ giải thích để họ hợp tác khi gây mê. Tiếp theo, bác sĩ làm sạch vùng được gây tê, an thần cho bệnh nhân vào đêm trước khi phẫu thuật (nếu cần). Bệnh nhân cũng được kiểm tra phản ứng gây tê cục bộ bằng xét nghiệm trong da, thường là ở 1/3 trên của da cẳng tay.

Quy trình gây tê ngoài màng cứng hoặc tủy sống được chuẩn bị kỹ lưỡng trước khi thực hiện.  Ảnh: Shutterstock.

Quy trình gây tê ngoài màng cứng hoặc tủy sống được chuẩn bị kỹ lưỡng trước khi thực hiện. Ảnh: Cửa chớp.

Quá trình gây mê sẽ được chia thành nhiều giai đoạn bao gồm tiền mê, khởi mê, duy trì mê và đánh thức. Trong gây mê, giai đoạn khởi mê và giai đoạn tỉnh rất quan trọng, vì bệnh nhân đang chuyển từ trạng thái tỉnh sang trạng thái hôn mê và ngược lại; Có nhiều biến động tâm sinh lý dẫn đến những biến chứng nguy hiểm, nếu người bệnh không được theo dõi sát sao và xử lý kịp thời. Thuốc mê, thuốc giảm đau, giãn cơ giúp bệnh nhân ngủ đủ giấc, giảm đau tốt, bất động hoàn toàn để tránh phản ứng ngược.

Ở giai đoạn tiền mê, trước khi phẫu thuật và trước khi tiến hành gây mê, bác sĩ sẽ khám tổng thể bệnh nhân, đánh giá lượng máu trong cơ thể bệnh nhân, đánh giá chức năng của các cơ quan như tim, gan, phổi. thận … qua các xét nghiệm cận lâm sàng. Nếu ổn định, bác sĩ tiếp tục trấn an, giải thích về tình trạng của bệnh nhân và những gì bệnh nhân sẽ trải qua khi phẫu thuật, từ đó tạo niềm tin cho bệnh nhân giúp ca phẫu thuật diễn ra an toàn. Ngoài ra, người bệnh cần tuân thủ một số quy định như nhịn ăn, uống trước khi phẫu thuật để tránh tai biến khi chọc hút đảm bảo an toàn cho người bệnh.

Giai đoạn khởi mê, bệnh nhân được tiêm thuốc tê, giảm đau, giãn cơ vào cơ thể. Lúc này, ê-kíp gây mê sẽ theo dõi sát sao tình trạng bệnh nhân để sớm xử lý các biến chứng nguy hiểm có thể xảy ra như dị ứng thuốc mê, tụt huyết áp, rối loạn nhịp tim, suy hô hấp…

Khi bệnh nhân đã đủ độ sâu gây mê để phẫu thuật, bác sĩ sẽ chuyển sang giai đoạn gây mê duy trì. Trong giai đoạn này, có thể dùng thuốc mê tĩnh mạch hoặc thuốc mê hô hấp để duy trì giấc ngủ sâu cho bệnh nhân; thuốc giảm đau, giãn cơ để người bệnh không cảm thấy đau, nằm yên để bác sĩ tiến hành phẫu thuật. Mãi đến khi bắt đầu giai đoạn kết luận phẫu thuật, khi phẫu thuật viên đóng da, bác sĩ gây mê mới dừng thuốc ngủ.

Sau phẫu thuật, bệnh nhân sẽ được chuyển sang khu hồi sức hoặc phục hồi tùy theo tình trạng bệnh, bước vào giai đoạn hôn mê. Bác sĩ gây mê và y tá hồi sức sẽ phụ trách theo dõi và hồi sức cho bệnh nhân sau phẫu thuật. Người trẻ khỏe chỉ cần theo dõi trong hai giờ, người bệnh lớn tuổi có thể theo dõi từ 4 – 6 giờ; Người mắc bệnh tim mạch, hô hấp có thể nằm trong phòng hồi sức đến 6 giờ hoặc hơn

Cơ thể bệnh nhân sau khi gây mê, gây mê

Gây mê toàn thân sẽ ảnh hưởng đến sự tỉnh táo và phản xạ của bệnh nhân trong 24 giờ. Để đảm bảo an toàn, bệnh nhân không nên lái xe, vận hành máy móc, thậm chí là nấu ăn. Bệnh nhân cũng được khuyến cáo không nên đưa ra các quyết định quan trọng, ký vào các văn bản pháp luật; không sử dụng các chất có thể ảnh hưởng đến sức khỏe tâm thần như rượu bia, thuốc lá và nên có người chăm sóc trong đêm đầu tiên sau phẫu thuật gây mê.

Quá trình gây tê cũng tiềm ẩn những rủi ro như gây tổn thương môi, răng, hầu, khàn tiếng… Nếu gây tê quá nông, bệnh nhân có thể tỉnh lại trong quá trình phẫu thuật. Cả gây mê và gây mê đều có những biến chứng về tim mạch, hô hấp, thần kinh, sốc phản vệ, sốc phản vệ… So với gây mê, gây mê có một số ưu điểm nhưng cũng cần lưu ý những biến chứng có thể xảy ra. Các tác dụng phụ thường gặp của phương pháp này bao gồm ngộ độc thuốc mê, yếu chân tay, tổn thương thần kinh, đau thắt lưng, bí tiểu, nhức đầu.

Trung tâm Gây mê - Hồi sức Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh được trang bị hệ thống máy móc hiện đại.  Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh.

Trung tâm Gây mê – Hồi sức Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh được trang bị hệ thống máy móc hiện đại. Ảnh: Bệnh viện đa khoa Tâm Anh.

Với tiêu chí an toàn trong gây mê hồi sức, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh được thành lập Trung tâm Gây mê – Hồi sức, điều trị giảm đau và chăm sóc giảm nhẹ để phục vụ các kỹ thuật gây mê, hồi sức và giảm đau cho người bệnh. Bệnh viện cũng xây dựng quy trình gây mê và gây mê và phác đồ cụ thể cho từng bệnh lý, với đội ngũ chuyên gia, bác sĩ đầu ngành cùng trang thiết bị máy móc hiện đại hỗ trợ quá trình gây mê và gây mê. , đảm bảo an toàn cho bệnh nhân trong quá trình phẫu thuật.

Hà Thanh

.

Nguồn: https://vnexpress.net/bac-si-chia-se-ve-gay-te-va-gay-me-khi-phau-thuat-4392225.html

Tin Tức 7S

Tin tức 7s: Cập nhật tin nóng online Việt Nam và thế giới mới nhất trong ngày, tin nhanh thời sự, chính trị, xã hội hôm nay, tin tức chính thống VN.Cập nhật tin tức 24/7: Giải trí, Thể thao...tại Việt Nam & Thế giới hàng ngày. Thông tin, hình ảnh, video clip HOT cập nhật nhanh & tin cậy nhất.

Related Articles

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Back to top button