Giáo Dục

GS Trần Ngọc Thêm: Giả dối đã thâm nhập sâu vào văn hóa học đường

GS Trần Ngọc Thêm cho rằng, bệnh thành tích, bệnh phong trào, bệnh đối phó tồn tại ở cả người học, phụ huynh và cán bộ quản lý, dẫn đến tật xấu thứ tư là thói giả dối trong giáo dục.

GS Trần Ngọc Thêm: Dối trá đã ngấm sâu vào học đường
GS Trần Ngọc Thêm

Trong bài tham luận trước Hội thảo Giáo dục Việt Nam năm 2021 do Ủy ban Văn hóa – Giáo dục của Quốc hội tổ chức ngày 21/11, GS.TS Trần Ngọc Thêm cho rằng, trong bối cảnh hiện nay, nhiệm vụ của giáo dục Việt Nam là phải thực hiện chuyển từ mô hình hướng tới xã hội ổn định đến mô hình hướng tới xã hội phát triển.

Trong sáu mục tiêu: Học để làm việc, Học sáng tạo, Học cách trung thực, Học làm người, Học chung sống và Học cách tổ chức, Học sáng tạo là mục tiêu cao nhất. Muốn có con người sáng tạo trước hết phải có con người năng động, trung thực.

Theo Giáo sư Trần Ngọc Thêm, người Việt Nam bây giờ đã bớt thụ động hơn xưa, nhưng nhìn chung, thụ động vẫn là một đặc điểm nổi trội.

“Trong đợt khảo sát năm 2020 của đề tài cấp nhà nước về triết học giáo dục với 3.070 người tham gia trả lời câu hỏi về những thói quen xấu mà sinh viên Việt Nam cần tránh, “bệnh thụ động” đứng thứ 4 (chiếm 67,3%); “Thói quen dựa dẫm” đứng thứ tám (chiếm 57,5%). Ngoài ra, cộng đồng và áp lực của số đông; thói quen bình đẳng, đố kỵ; Sự dìm hàng, “ném đá” của cộng đồng đối với những người đi trước đã giết chết mọi tính tích cực (“thói trăng hoa, đố kỵ” đứng thứ sáu, chiếm 63,4%) ”- GS Thêm trích dẫn.

GS Trần Ngọc Thêm: Dối trá đã ngấm sâu vào học đường

Ông Thêm cho rằng, ở Việt Nam, phẩm chất thường được đánh giá cao không phải là sự tự tin, kém tiên phong mà là sự khiêm tốn. Trong khi ở phương Tây, khiêm tốn được hiểu là thể hiện sự đánh giá đúng giá trị và tài năng của mình thì ở Việt Nam khiêm tốn thường được hiểu là khiêm tốn, tự ti.

Trong lĩnh vực giáo dục, sự thụ động còn thể hiện ở mọi khía cạnh như con cái thụ động trong quan hệ với cha mẹ; người học thụ động trong mối quan hệ với người dạy; giáo viên thụ động trong mối quan hệ với nhà trường; Nhà trường bị động trong mối quan hệ với bộ máy quản lý giáo dục đại học. Mặt khác, tính thụ động của người Việt hội tụ ở mức độ dày đặc trong giáo dục qua quan niệm “trồng người”.

Giáo sư Thêm giải thích, cụm từ này đã được Chủ tịch Hồ Chí Minh nhắc đến trong buổi nói chuyện với một giáo viên cấp ba ngày 13/9/1958: “Vì lợi ích mười năm phải trồng một cây, vì lợi ích trăm năm phải trồng một cây”. phải trồng người ”nhưng Bác không chủ trương giáo dục thụ động, bởi trong 15 cuốn sách Hồ Chí Minh toàn tập, câu“ trồng người ”chỉ được Bác dùng một lần, còn câu“ trồng người ”chỉ được dùng một lần. của Bác Hồ. “trồng cây” được Bác sử dụng nhiều lần. Theo đó, “trồng người” không phải là hình ảnh thường trực trong tâm trí Bác. Sự phổ biến của quan niệm này không phải xuất phát từ tư tưởng giáo dục Hồ Chí Minh, mà nó vốn có trong triết lý giáo dục của dân tộc Việt Nam. Khi gặp hình ảnh “trồng người” do Bác nói, ai cũng cảm thấy gần gũi nên dễ dàng chấp nhận và yêu thích sử dụng nó một cách hoàn toàn tự nhiên. Vì vậy cứ đến dịp 20-11 hàng năm, có hàng chục bài báo tôn vinh sự nghiệp “trồng người”, hàng triệu lời chúc các thầy cô gặt hái được nhiều thành công trong sự nghiệp “trồng người”.

Để có một người sáng tạo

GS Trần Ngọc Thêm cho rằng, trong giáo dục và đào tạo con người, tài đi đôi với đức. Muốn có những con người sáng tạo cần phải coi trọng bản lĩnh và phát huy dân chủ trong giáo dục. Dẫn chứng cuộc khảo sát về triết lý giáo dục năm 2020, Giáo sư More cho rằng thiếu dũng cảm đứng thứ ba (chiếm 71,2%). Tư duy phản biện đứng thứ tám (chiếm 61,8%), sáng tạo thứ ba (chiếm 75,5%) trong danh sách những năng lực mà học sinh Việt Nam cần có khi bước vào đời. .

GS Trần Ngọc Thêm: Dối trá đã ngấm sâu vào học đường

Theo GS Trần Ngọc Thêm, để phát triển năng lực sáng tạo và tư duy phản biện, cần chống nhồi nhét kiến ​​thức, chống học vẹt. Tuy nhiên, từ trước đến nay, cơ quan quản lý giáo dục của chúng ta vẫn vô tình khuyến khích học thuộc lòng. Cụ thể, các nhà xuất bản cung cấp cho sinh viên bộ sưu tập các bài luận mẫu, và có một trang web về các bài luận mẫu trực tuyến. Việc biên soạn sách giáo khoa các cấp từ phổ thông đến đại học vẫn thường yêu cầu ngắn gọn đáp ứng nhu cầu ghi nhớ. Tất cả các đề thi từ THPT đến ĐH vẫn phải có đáp án kèm theo. Việc chấm bài thi theo đáp án giết chết tư duy sáng tạo của cả học sinh và giáo viên. Mọi sáng tạo độc đáo ngoài đáp án đều buộc giám khảo cho điểm kém và buộc người học phải nhận điểm kém.

Mặt khác, quá đề cao vai trò của người giáo viên có thể dẫn đến hệ quả là một bộ phận giáo viên lầm tưởng về quyền lực của mình, dẫn đến những hiện tượng kỳ lạ như trường hợp cô giáo này suốt ngày không nói một lời. ba tháng của lớp học; Cô giáo kia bắt học sinh súc miệng bằng nước từ bảng trắng …

“Vai trò thực sự của giáo viên trong giáo dục sáng tạo là hướng dẫn người học sáng tạo và tự chịu trách nhiệm về sự sáng tạo của mình. Dân chủ trong giáo dục là dân chủ trong trao đổi và sáng tạo tri thức, dân chủ phải đi kèm với pháp quyền chứ không phải dân chủ dẫn đến mất trật tự xã hội, dẫn đến những vụ việc như học sinh bóp cổ giáo viên. , đâm vào bụng cô giáo; Phụ huynh xông vào lớp tát cô giáo, phụ huynh bắt cô giáo quỳ xin lỗi… ”GS Thêm dẫn chứng.

GS Trần Ngọc Thêm: Dối trá đã ngấm sâu vào học đường

GS Trần Ngọc Thêm đề nghị, muốn có con người sáng tạo thì phải chống bệnh thành tích, bệnh phong trào, bệnh đối phó. Những căn bệnh này có ở cả người học, phụ huynh và ban giám hiệu.

“Trong cuộc khảo sát của chúng tôi vào năm 2020, bệnh thành tích trong giáo dục đứng thứ hai (chiếm 72,3%) và bệnh đối phó đứng thứ bảy (chiếm 63,1%) trong số những thói hư tật xấu mà học sinh – sinh viên Việt Nam nên tránh. Trả lời câu hỏi “Bạn thường bổ sung và củng cố kiến ​​thức đã học bằng cách nào?” thì tỷ lệ phần trăm cao nhất là ở những người “Ôn tập khoảng 1-2 tuần trước khi thi” (38,6%), và thấp nhất ở những người luôn ôn tập, tức là những người thực sự học để tìm hiểu kiến ​​thức. , học tập suốt đời (9,4%). Đa số các bậc cha mẹ vẫn mong muốn con mình đạt điểm cao (57,6%), tốt nghiệp với thu nhập cao (71,9%) và có vị trí cao trong xã hội (57,9%).

Để có địa vị cao, sinh viên Việt Nam đua nhau học lên cao (bệnh phong trào). Trong kỳ thi THPT quốc gia năm 2017 của Việt Nam, hơn 75% học sinh tốt nghiệp THPT dự thi để đăng ký xét tuyển đại học (trong khi số học sinh tốt nghiệp THPT vào đại học ở Hoa Kỳ. [vào những năm 80] chỉ 45%, ở Nhật là 38%, ở Pháp là 25%, ở Đức là 19%. Do vậy, trong đội quân thất nghiệp của Việt Nam, thanh niên và những người có trình độ chuyên môn cao chiếm số lượng lớn (năm 2017 có 200.000 cử nhân thất nghiệp). Những người làm công tác quản lý giáo dục thường mong muốn có nhiều kỳ thi đỗ đạt, đạt điểm cao; Giáo viên thường xuyên nhồi nhét kiến ​​thức, bệnh thành tích tràn lan, học sinh chịu áp lực lớn, học sinh giỏi vẫn nhảy lầu tự tử.

Để khuyến khích sự sáng tạo và khuyến khích tư duy phản biện, cần thay thế giáo dục đại trà bằng quan niệm học thành tích dựa trên điểm số, theo số trò đạt điểm cao, thi đậu bằng giáo dục cá nhân hóa theo quan niệm giáo dục. phải “phát huy hết năng lực hiện có” mà Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đề cập trong “Thư gửi học sinh” nhân dịp khai giảng năm học 1945.

Bên cạnh hệ thống giáo dục phổ thông do Nhà nước tổ chức, cần sớm công nhận và pháp luật hóa mô hình giáo dục tại nhà hay còn gọi là giáo dục tại nhà đang ngày càng trở nên phổ biến ở nhiều nước phát triển. trên khắp thế giới như một sự thay thế hợp pháp cho các trường công lập và tư thục.

Trong công cuộc đổi mới giáo dục và đào tạo hiện nay, bệnh thành tích, bệnh đối phó vẫn tiếp tục thể hiện ở tâm lý nóng vội, muốn có kết quả nhanh chóng bằng cách làm chắp vá theo kiểu “cuốn chiếu” (trong xây dựng chương trình, biên soạn sách giáo khoa, v.v.).

GS Trần Ngọc Thêm cũng nhấn mạnh, ba căn bệnh “bệnh thành tích”, “bệnh phong trào” và “bệnh đối phó” tồn tại ở cả người học, phụ huynh và cán bộ quản lý, dẫn đến tật xấu thứ tư: “bệnh giả dối” lan tràn trong xã hội đang là vấn đề nhức nhối. của học giả với sự thật, vấn nạn đạo văn trong các kỳ thi THPT; sao chép trong làm văn, luận văn cũng gặp rất nhiều ở bậc đại học và sau đại học. Ở Việt Nam, hiện tượng nói dối đã đến mức nghiêm trọng và thâm nhập sâu vào văn hóa học đường. .

“Trong cuộc khảo sát đề tài cấp nhà nước về hệ giá trị với 5.589 người tham gia, thực hiện năm 2014,“ nói dối, nói đi đôi với làm ”được 81% đánh giá là thói xấu điển hình nhất. Vị trí thứ 1 trong 34 thói hư tật xấu của người Việt Nam; 79,3% thừa nhận rằng họ đã “lật sách khi đi thi” hoặc dự định làm điều này.

Trong cuộc khảo sát về triết lý giáo dục thực hiện năm 2020, 73,8% thừa nhận “Gian dối trong giáo dục” đứng thứ ba trong số 13 nhược điểm của nền giáo dục Việt Nam và 77,4% thừa nhận “Bệnh giả tạo” đứng đầu trong số 15 tật xấu mà du học sinh Việt Nam cần tránh khi nhập học. đời sống. Thời đại 4.0 với internet khiến vấn nạn lừa đảo ngày càng lan rộng.

Nghiên cứu báo cáo tốt nghiệp của 252 sinh viên kinh tế năm 2013-2014 cho thấy, chỉ số tương đồng trung bình so với cơ sở dữ liệu của Turnitin là 50% trở lên, chiếm 39,7%; hầu hết (52%) tập trung ở nhóm tương tự từ 25 đến 49%. Với mức độ tương đồng dưới 20%, chỉ 4% bài báo được chấp nhận; Đặc biệt, có những bài chỉ chiếm 5% nội dung của chính tác giả ”- GS Thêm dẫn chứng.

“Để xây dựng một xã hội phát triển, đã đến lúc phải làm việc chăm chỉ hơn. Chủ trương” Học thật, thi thật, tài thật “mà Thủ tướng Phạm Minh Chính đề ra vào tháng 5 năm 2021 có thể được xem như một lời tuyên chiến với gian lận trong giáo dục, Để có được những tài năng thực sự thì yêu cầu tối thiểu là “học thật, thi thật”, “trung thực” phải là mục tiêu cơ bản xuyên suốt, không chỉ giúp chống gian lận trong thi cử, đạo văn mà còn để góp phần quan trọng đảm bảo hiệu quả giáo dục và chất lượng sản phẩm giáo dục. ”- GS Thêm nêu rõ.

>>> Đọc bài giảng Văn hóa học đường của GS Trần Ngọc Thêm Ở ĐÂY

Lê Huyền (ghi)

Lấy lại sự tôn trọng đối với nghề dạy học

Lấy lại sự tôn trọng đối với nghề dạy học

Một vài giáo viên mắc lỗi nhưng do nóng giận nên sự việc bị đẩy đi xa hơn, ngày càng bùng nổ trên mạng xã hội, nhiều khi tưởng chừng như đánh sập biểu tượng cao quý của người thầy.

.

Nguồn: https://vietnamnet.vn/vn/giao-duc/nguoi-thay/gs-tran-ngoc-them-gia-doi-da-tham-nhap-sau-vao-van-hoa-hoc-duong-795148.html

Tin Tức 7S

Tin tức 7s: Cập nhật tin nóng online Việt Nam và thế giới mới nhất trong ngày, tin nhanh thời sự, chính trị, xã hội hôm nay, tin tức chính thống VN.Cập nhật tin tức 24/7: Giải trí, Thể thao...tại Việt Nam & Thế giới hàng ngày. Thông tin, hình ảnh, video clip HOT cập nhật nhanh & tin cậy nhất.

Related Articles

Back to top button