Kinh Doanh

Trật tự kinh tế châu Âu đảo lộn vì khủng hoảng năng lượng


Đức bị đẩy đến bờ vực suy thoái khi Nga cắt khí đốt, trong khi Ý – quốc gia thường xuyên xảy ra khủng hoảng kinh tế – chịu ít tác động.

Vài tuần sau khi Nga tiến hành chiến dịch quân sự ở Ukraine, Claudio Descalzi, Giám đốc điều hành của công ty năng lượng Ý Eni, đã thực hiện một loạt chuyến thăm tới các nhà cung cấp khí đốt ở châu Phi. Ông cũng đã tổ chức một số cuộc họp với các quan chức Algeria, Angola, Ai Cập và Congo vào tháng Hai và tháng Ba. Các cuộc họp có sự tham gia của các quan chức Ý.

Eni và Italia đang có lợi thế khi tận dụng nguồn cung sẵn có để mua thêm khí đốt, thay thế nguồn cung từ Nga. Sự thay đổi linh hoạt này là điều mà nhiều nước châu Âu không làm được, trong bối cảnh Nga cắt khí đốt.

Đức là một ví dụ. Từ lâu, cường quốc kinh tế này đã được biết đến với sự hoạch định kỹ lưỡng. Nhưng lần này, họ gần như không có khả năng phòng thủ. Nước Đức đang trên đà suy thoái. Khu vực công nghiệp của họ đang chuẩn bị cho việc phân bổ hạn ngạch khí đốt. Một số doanh nghiệp thậm chí đã được quốc hữu hóa.

Ngược lại, Italia – quốc gia quen với các cuộc khủng hoảng kinh tế – lại có khả năng chống chọi tốt hơn rất nhiều. Họ đảm bảo nguồn cung cấp bổ sung và tự tin không cần phân bổ khí đốt. Chính phủ nước này đánh giá an ninh năng lượng của mình là “tốt nhất ở châu Âu”.





Nhân viên Uniper đang làm việc tại Bavaria (Đức).  Ảnh: Reuters

Nhân viên Uniper đang làm việc tại Bavaria (Đức). Hình ảnh: Reuters

“Thiện chí mà một số nước châu Âu dành cho ông Descalzi là một lợi thế cạnh tranh”, ông Alberto Clò – cựu Bộ trưởng Công nghiệp Italia, cho biết trong bối cảnh nhiều nước gặp khó trong việc ký kết hợp đồng mua bán năng lượng.

Tình hình trái ngược của hai quốc gia này cho thấy cuộc khủng hoảng năng lượng đang có tác động không đồng đều đến châu Âu. Các quốc gia trong khu vực này có mức độ phụ thuộc khí đốt vào Nga khác nhau.

Phần lớn châu Âu phải đối mặt với tình trạng khan hiếm nguồn cung khi mùa đông đến gần. Các quốc gia có nguy cơ cao nhất là Đức, Hungary và Áo. Các nước ít bị ảnh hưởng hơn là Pháp, Thụy Điển, Anh và Ý.

Martijn Murphy, chuyên gia dầu khí tại công ty tư vấn Wood Mackenzie, cho biết trong khi Ý từng coi Nga là nhà cung cấp khí đốt lớn nhất, thì việc đa dạng hóa nguồn cung và mối quan hệ lâu dài với châu Phi đồng nghĩa với sự phản kháng. Khả năng chịu đựng của họ sẽ tốt hơn nhiều nước nếu Nga ngừng bán khí đốt.

Ông nói: “Eni có mối quan hệ chặt chẽ với tất cả các quốc gia mà họ có mặt (như Algeria, Tunisia, Libya, Ai Cập), cũng như các quốc gia mà họ đầu tư và hoạt động.

Tình trạng thiếu hụt năng lượng sau chiến tranh đã buộc các chính phủ phải tìm cách giải quyết nguy cơ quá phụ thuộc vào một nguồn cung. Nó gợi nhớ đến cuộc khủng hoảng năng lượng những năm 1970 đã buộc phương Tây phải suy nghĩ lại về sự phụ thuộc vào dầu mỏ Trung Đông. Kể từ sự kiện này, hoạt động thăm dò và tìm kiếm các nguồn thay thế đã bùng nổ trên toàn cầu.

Bộ Kinh tế Đức cho biết họ muốn ngừng phụ thuộc vào nhập khẩu khí đốt của Nga và đa dạng hóa nguồn cung cấp càng nhanh càng tốt. Ban đầu, họ đang cho thuê 5 cảng nổi để tiếp nhận khí đốt tự nhiên hóa lỏng (LNG). Đức hiện không có cảng LNG, trong khi Ý có ba cảng đang hoạt động và gần đây đã mua thêm hai cảng.

Ý đã tiêu thụ 29 tỷ mét khối khí đốt của Nga trong năm ngoái, tương đương 40% lượng khí đốt nhập khẩu. Eni cho biết họ đang dần thay thế khoảng 10,5 tỷ m3 trong số đó bằng cách tăng nhập khẩu từ các nước khác vào mùa đông này.

Hầu hết lượng khí đốt bổ sung được mua đến từ Algeria. Ngày 21/9, nước này thông báo sẽ tăng gần 20% lượng khí đốt bán cho Italy, lên 25,2 m3 trong năm nay. Điều này có nghĩa là họ sẽ trở thành nhà cung cấp khí đốt lớn nhất của Ý, đóng góp gần 35% lượng nhập khẩu. Ông Descalzi cho biết trong tuần này, khí đốt của Nga chỉ chiếm một tỷ lệ rất nhỏ.

Trong khi đó, năm ngoái, Đức đã nhập khẩu 58 tỷ mét khối khí đốt từ Nga, đóng góp 58% sản lượng tiêu thụ. Tuy nhiên, kể từ tháng 6, lượng khí đốt cung cấp qua đường ống Nord Stream 1 đã giảm và ngừng hoàn toàn vào tháng 8.

Khi không có đủ các thỏa thuận cung cấp dài hạn với các nước khác, và các công ty dầu của nước này cũng có ít hoạt động ở nước ngoài, họ buộc phải tìm đến thị trường giao ngay. Đức đang phải trả gấp 8 lần so với cùng kỳ năm ngoái để mua khí đốt thay thế.

Yếu tố địa lý cũng góp phần vào an ninh năng lượng. Đức không gần với Bắc Phi như Ý. Họ cũng không có trữ lượng dầu khí lớn.

Tuy nhiên, các quan chức Đức đã tính toán sai lầm trong nhiều năm, không phải sau cuộc xung đột Nga-Ukraine. Năm 2006, Ý là quốc gia tiếp cận khí đốt của Nga nhanh nhất. Eni sau đó đã ký một hợp đồng khí đốt kỷ lục với Gazprom. Nhưng trong 8 năm qua, Đức ngày càng phụ thuộc nhiều hơn vào Nga, trong khi Ý tìm cách phân tán rủi ro.

Sự thay đổi bắt đầu khi chính phủ Ý có lãnh đạo mới thay thế Thủ tướng Silvio Berlusconi – một người bạn lâu năm của Putin, và Descalzi lên nắm quyền ở Eni. Descalzi có nhiều kinh nghiệm thăm dò ở Libya, Nigeria và Congo. Vì vậy, anh tập trung vào khu vực mà anh hiểu rõ nhất – Châu Phi.

Năm 2015, Eni phát hiện ra Zohr – mỏ khí đốt lớn nhất ở Địa Trung Hải. Năm 2019, họ đã ký hợp đồng gia hạn nhập khẩu khí đốt với Algeria đến năm 2027.

Sau khi Nga sáp nhập Crimea vào năm 2014 và nhận nhiều lệnh trừng phạt của phương Tây, Ý đã dừng dự án khí đốt với Nga. Sau đó, họ chuyển sang xây dựng một đường ống nhỏ hơn, đi từ Azerbaijan qua Hy Lạp và Albania.

Đức vẫn chưa giảm bớt sự phụ thuộc vào Nga. Johannes Teyssen, Giám đốc điều hành của E.ON cho biết: “Châu Âu và Nga đã có mối quan hệ năng lượng trong 40 năm qua. Chưa bao giờ có ngày khí đốt được sử dụng như một vũ khí chiến lược để chống lại phương Tây”.

Năm 2015, Gazprom cũng đã ký hợp đồng với hai công ty Đức là E.ON và Wintershall để xây dựng đường ống dẫn khí Nord Stream 2. Một ngày trước khi Nga mở chiến dịch quân sự ở Ukraine, Klaus-Dieter Maubach – Giám đốc điều hành Uniper – công ty nhập khẩu nhiều khí đốt của Nga nhất tại Đức cũng coi Gazprom là nhà cung cấp đáng tin cậy.

Quan điểm đó bây giờ đã thay đổi. Bảy tháng sau xung đột, Uniper đang chuẩn bị kiện Gazprom về việc cắt giảm nguồn cung, khiến Uniper phải tìm kiếm một gói cứu trợ lên tới 29 tỷ euro từ chính phủ. Vào tháng 9, chính phủ Đức cũng đồng ý quốc hữu hóa công ty.

Đức đặt mục tiêu thay thế hoàn toàn khí đốt của Nga vào giữa năm 2024. Tuy nhiên, một số công ty năng lượng cho biết sẽ mất nhiều thời gian hơn do các nguồn thay thế khan hiếm.

“Chúng tôi đã phụ thuộc quá nhiều và quá lâu vào nguồn cung cấp năng lượng của Nga”, Thủ tướng Đức Olaf Scholz cho biết vào tháng 6. “.

Hà Thu (theo Reuters)



Source link

Tin Tức 7S

Tin tức 7s: Cập nhật tin nóng online Việt Nam và thế giới mới nhất trong ngày, tin nhanh thời sự, chính trị, xã hội hôm nay, tin tức chính thống VN.Cập nhật tin tức 24/7: Giải trí, Thể thao...tại Việt Nam & Thế giới hàng ngày. Thông tin, hình ảnh, video clip HOT cập nhật nhanh & tin cậy nhất.

Related Articles

Back to top button